Engelli Hakları & Muafiyetler

5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun, toplu ulaşım hakları, vergi indirimleri, kamusal istihdam kotaları ve engelli sosyal hakları rehberi.

2026 Yılı Engelli Hakları ve Yasal Güvenceler Kılavuzu

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 10. ve 61. maddeleri ile 5378 sayılı Engelliler Hakkında Kanun uyarınca; engelli bireylerin toplumsal yaşama tam, bağımsız ve eşit katılımını güvenceye almak devletin anayasal ödevidir.

Öne Çıkan Yasal Haklar ve Sosyal Destekler

  • Ücretsiz ve İndirimli Ulaşım (4736 S.K.): Şehir içi belediye toplu taşıma araçları (otobüs, metro, tramvay, vapur) %40 ve üzeri tüm engelliler için %100 ücretsizdir. TCDD YHT ve ana hat trenleri engelli ve ağır engelli refakatçisine %100 ücretsiz seyahat imkanı sağlar. THY yurt içi uçuşlarda %20, yurt dışı uçuşlarda %25 net indirim uygular.
  • Mali ve Vergi Muafiyetleri (193 ve 4760 S.K.): Engelli çalışanlar ve serbest meslek erbabı Gelir Vergisi Kanunu 31. maddesi uyarınca engellilik vergi indiriminden yararlanır. %90 ve üzeri raporu olanlar ile ortopedik engelliler Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) muafiyetiyle binek araç iktisap edebilirler.
  • Kamusal İstihdam ve EKPSS: 657 sayılı Kanunun 53. maddesi gereğince kamu kurumları dolu kadrolarının en az %3'ünü engelli personele tahsis etmekle yükümlüdür.
  • Su ve İletişim İndirimleri: Belediye meclis kararlarıyla engelli hanelerine şebeke suyunda en az %50 indirim uygulanmakta, telekomünikasyon operatörleri ise özel engelli tarifeleri sunmaktadır.

Sıkça Sorulan Sorular

Engelli kimlik kartı nereden ve nasıl alınır?

En az %40 oranında engelli sağlık kurulu raporu bulunan vatandaşlarımız, ikamet ettikleri ilçedeki Sosyal Hizmet Merkezine (SHM) veya doğrudan e-Devlet kapısı üzerinden online başvuru yaparak Engelli Kimlik Kartı alabilirler.

Engelli bireyler erken emeklilikten nasıl yararlanır?

5510 sayılı Kanun uyarınca çalışma gücü kaybı oranı %40-%49 arasında olanlar 18 yıl ve 4680 günle, %50-%59 arasında olanlar 16 yıl ve 4320 günle, %60 ve üzeri olanlar ise yaş şartı aranmaksızın 15 yıl ve 3960 günle erken emekli olabilirler.

✍️İçerik İnceleme & Uzman Onayı: İlknur Alkan (Sosyal Güvenlik Uzmanı & Editör)